Sự kỳ thị trong gia đình

Ngày 31 tháng 03 năm 2009, trung tâm phòng chống HIV/AIDS và bệnh lây truyền qua đường tình dục (SHAPC) đã trình bày kết quả nghiên cứu mang tên “MSM tại Việt Nam – kỳ thị và những hậu quả”. Qua phần trình bày của tiến sĩ Vũ Mạnh Lợi, những sự kỳ thị và phân biệt đối xử đã được trình bày và gợi mở nhiều trao đổi, thảo luận.

Trong cộng đồng sự kỳ thị và phân biệt đối xử vẫn còn rất lớn. 68% người được phỏng vấn vẫn cho rằng tình dục đồng giới là một bệnh. 54% cho rằng đây là điều trái với tự nhiên và có tới 48% cho rằng đây là bệnh hoạn, 27% cho rằng tình dục đồng giới là đua đòi, hư hỏng. 67% người dân và 75% cán bộ cơ sở cho rằng tình dục đồng tính là trái thuần phong mỹ tục. Sự nhìn nhận này không có sự khác biệt giữa nam và nữ, giữa những người có học thức cao hoặc thấp trong cộng đồng và ở nhóm đối tượng là cán bộ ban ngành đoàn thể, chính quyền cơ sở (cấp phường tại 06 tỉnh thành phố triển khai dự án nghiên cứu)* quan điểm kỳ thị vẫn còn rất cao.

Nhiều người dân vẫn cho rằng, những trong những nguyên nhân được nhiều người đề cập đến là sự giáo dục không đúng cách, sự tiếp xúc với người đồng tính, bị cám dỗ, hoặc muốn là người hiện đại. Điều này một lần nữa cho thấy sự tồn tại của kỳ thị trong suy nghĩ của họ.

Sự kỳ thị trong gia đình:

Tuy nghiên cứu đưa ra kết quả có khoảng 50% các gia đình không tỏ thái độ hoặc phản ứng tiêu cực khi biết con em mình là người đồng giới, nhưng vẫn có khoảng 50% các gia đình khác có những phản ứng với mức độ tiêu cực khác nhau như 18% mắng chửi, 8% có đánh đập, 5% đuổi ra khỏi nhà, 17% ép lấy vợ và 18% ngăn cản tiếp xúc với bạn trai và bắt thay đổi hành vi… “gia đình không thật sự quý em, vì nếu em là một người bình thường thì khi bán nhà ba em đã chia cho em nhưng ông không cho em bất cứ cái gì…” (MSM 46 tuổi HCM)

Ở một mức độ nào đó, kỳ thị được thể hiện ở mức độ cao hơn với 77% người đồng tính cho rằng ý kiến của họ không được gia đình coi trọng, 68% không được tham gia quyết định quan trọng của gia đình, 40% không được sử dụng tài sản (trước đây khi chưa lộ diện vẫn được sử dụng), 23% tài sản được chia ít hơn người khác…

Sự kỳ thị của cộng đồng:

Tẩy chay khi ra cộng đồng “khi đi mua rau em cũng bị bà bán rau nói: Đ. Bán cho bọn đồng cô…” (MSM Hà Nội)

Khó khăn khi sử dụng dịch vụ công “khi đến bệnh viện, mình không dám vô khám, vì tên tuổi con trai mà bên ngoài mình có ngực có này kia, vô trỏng người ta đồi hỏi thủ tục, giấy tờ. Nhiều khi người ta xầm xì, không chữa trị cho mình, con mình như tệ nạn xã hội…” (Thảo luận nhóm đồng tính nam tp HCM)

Việc làm:

MSM gặp khó khăn trong kiếm việc làm. Chỉ có chưa tới 40% MSM tham gia nghiên cứu có việc làm tại các cơ sở, và chỉ có 2 người là công chức (trên tổng số 813 MSM tham gia nghiên cứu).

Đa số người bóng lộ chỉ làm việc trong khu vực không chính thức. khi có cơ hội lựa chọn, ngươi chủ lao động dễ dàng chọn người khác thay vì chọn người đồng tính “sau khi tuyển họp lại, tại sao không tuyển “người ta” thì ý kiến chung là sự ảnh hưởng những người khác, cái quan trọng là trong công ty không có ai bị thế cả” (Thảo luận nhóm nam Hà Nội).

Chính từ những sự kỳ thị và phân biệt đối xử này, người đồng giới nam nói riêng và MSM gặp rất nhiều khó khăn trong cuộc sống đặc biệt tiếp cận các dịch vụ công, lao động việc làm và dịch vụ y tế.

Chia sẻ về kỳ thị…

Một lần qua bạn tôi, tôi được mời tổ chức một buổi hát nhạc cho một đám cưới… lúc đó người ta cũng biết về nhóm của chúng tôi… chúng tôi đã cố gắng chuẩn bị với mong muốn cho đám cưới thật vui vì nhiều người trong nhóm có khả năng hát rất tốt không khác gì những ca sĩ chuyên nghiệp. Nhưng đến chiều chúng tôi nhận được lời từ chối … khi đó gia đình cô dâu, chú rể đã sợ bị xúi quẩy, bị ám ảnh… sợ cô dâu chú rể đẻ ra những đứa con lại giống chúng tôi … Hơn ai hết tôi cảm thấy chua xót và khổ vô cùng tận, của một người đồng tính, …

Lời chia sẻ của một MSM tại Hà Nội về kỳ thị tại hội thảo